جشنواره کلگری استمپید: بزرگترین نمایش فضای باز روی زمین
به گزارش تعطیلات رو، جشنواره کلگری استمپید (Calgary Stampede) یک رویداد سالانه، نمایشگاه و مسابقات رودیو است که هر سال به مدت 10 روز در ماه ژوئیه در شهر کلگری، استان آلبرتا، کانادا برگزار میشود. این جشنواره که به «بزرگترین نمایش فضای باز روی زمین» شهرت دارد، جشنی برای گرامیداشت فرهنگ کابوی (گاوچرانی) و سنتهای روستایی آمریکای شمالی است و سالانه بیش از یک میلیون بازدیدکننده را به خود جذب میکند. در طول این ده روز، شهر مدرن کلگری به یک شهر وسترن واقعی تبدیل میشود و ساکنان و گردشگران با پوشیدن شلوارهای جین، کلاهها و چکمههای کابویی در این جشن بزرگ شرکت میکنند.
جهت دریافت مشاوره سفر با تور کانادا با ما همراه باشید.
تاریخچه جشنواره
ریشههای کلگری استمپید به سال 1886 بازمیگردد، زمانی که اولین نمایشگاه کشاورزی در این منطقه برگزار شد. با این حال، رویداد متحولکننده در سال 1912 رخ داد، زمانی که یک گاوچران و هنرمند آمریکایی به نام «گای ویدیک» (Guy Weadick) با حمایت مالی چهار بازرگان محلی، اولین مسابقات رودیو و جشنواره استمپید را سازماندهی کرد.
نقش «چهار بزرگ» در تأسیس استمپید
موفقیت اولین استمپید مدیون حمایت مالی و چشمانداز گروهی بود که به «چهار بزرگ» (The Big Four) شهرت یافتند. این گروه متشکل از چهار مزرعهدار و تاجر ثروتمند و بانفوذ آلبرتا بود :
- پاتریک برنز (Patrick Burns): غول صنعت بستهبندی گوشت و دامداری.
- جورج لین (George Lane): صاحب مزرعه معروف «بار یو» (Bar U Ranch) و پیشرو در پرورش اسبهای پرcheron.
- اِی. ای. کراس (A. E. Cross): مالک مزرعه A7 و بنیانگذار اولین کارخانه آبجوسازی غرب کانادا.
- آرچیبالد جی. مکلین (Archibald J. McLean): مدیر مزرعه CY و عضو مجلس قانونگذاری آلبرتا.
در بهار 1912، ویدیک با ایدهای بلندپروازانه به کلگری آمد: برگزاری نمایشی که «نمایش غرب وحشی بوفالو بیل را مانند یک نمایش فرعی جلوه دهد». پس از رد شدن ایدهاش توسط رهبران مدنی، او با «چهار بزرگ» آشنا شد. این چهار نفر که خود از پیشگامان دوران دامداری بودند، این رویداد را فرصتی برای گرامیداشت میراث و سبک زندگی در حال محو شدن «غرب قدیم» و همچنین ارتقای جایگاه کلگری در سطح جهانی میدانستند. آنها با این شرط که ویدیک «بزرگترین رویداد در نوع خود در جهان» را برپا کند، هر کدام 25٬000 دلار (مجموعاً 100٬000 دلار) سرمایهگذاری کردند. این بودجه هنگفت به ویدیک اجازه داد تا جوایز نقدی بیسابقهای به مبلغ 20٬000 دلار ارائه دهد که بهترین گاوچرانان را از سراسر آمریکای شمالی به کلگری کشاند و اعتبار رویداد را تضمین کرد. اولین استمپید در سپتامبر 1912 یک موفقیت چشمگیر بود؛ رژه افتتاحیه آن حدود 75٬000 نفر را به خیابانها کشاند، در حالی که جمعیت کلگری در آن زمان تنها 60٬000 نفر بود. میراث «چهار بزرگ» همچنان در محوطه استمپید با ساختمانی به نام «بیگ فور» (Big Four Building) زنده نگه داشته شده است.
مشارکت اقوام اولیه و ادغام جشنواره
ویدیک با درک اهمیت فرهنگ بومی، اصرار داشت که جوامع بومیان کانادا بخش مهمی از این رویداد باشند. او از حدود 1800 نفر از اعضای اقوام اولیه منطقه پیمان 7 (Treaty 7) دعوت کرد تا در جشنواره شرکت کنند. این دعوت در دورانی صورت گرفت که «قانون هند» (Indian Act) برگزاری مراسم فرهنگی و خروج بومیان از مناطق رزرو شده را ممنوع کرده بود، اما استمپید به پناهگاهی موقت برای ابراز فرهنگ آنها تبدیل شد. در سال 1923، این جشنواره با نمایشگاه کشاورزی سالانه ادغام شد و از آن زمان تاکنون به صورت مستمر برگزار شده و به شهرت جهانی دست یافته است.
رویدادها و جاذبههای اصلی
کلگری استمپید مجموعهای متنوع از فعالیتها و سرگرمیها را برای تمام سنین ارائه میدهد که آن را به یک تجربه منحصر به فرد تبدیل کرده است.
مسابقات رودیو (Rodeo)
قلب تپنده استمپید، مسابقات رودیو آن است که یکی از بزرگترین و معتبرترین مسابقات در جهان محسوب میشود. بهترین ورزشکاران و گاوچرانان جهان برای کسب جوایز چند میلیون دلاری (بیش از 2 میلیون دلار) در رشتههای مختلفی با یکدیگر به رقابت میپردازند. این مسابقات شامل بخشهای هیجانانگیزی مانند گاو سواری، رام کردن اسبهای وحشی، مسابقه بشکهای و طناباندازی است.
مسابقات ارابهرانی (Chuckwagon Races)
یکی دیگر از رویدادهای نمادین و پرطرفدار استمپید، مسابقات ارابهرانی شبانه است که به آن «Rangeland Derby» نیز میگویند. این مسابقات هیجانانگیز، یادآور تاریخ غرب وحشی است اما به دلیل خطرات بالا برای حیوانات، بسیار بحثبرانگیز است.
رژه بزرگ استمپید (Stampede Parade)
این جشنواره رسماً با یک رژه بزرگ به طول 4 کیلومتر در مرکز شهر کلگری آغاز میشود. این رژه که یکی از بزرگترینها در نوع خود است، شامل دستههای موسیقی، ارابهها، اسبسواران با لباسهای سنتی، نمایندگان جوامع مختلف از جمله اقوام اولیه و شخصیتهای برجسته است و هزاران نفر را برای تماشا به خیابانها میکشاند.
صبحانههای پنکیک (Pancake Breakfasts)
یکی از نمادینترین سنتهای مردمی استمپید، «صبحانههای پنکیک» رایگان است که نمادی از مهماننوازی و روحیه اجتماعی کلگری محسوب میشود. این سنت در سال 1923 توسط مردی به نام «جک اسب وحشی» (Wildhorse Jack) با یک گاری پنکیک آغاز شد و به بخش جداییناپذیری از جشنها تبدیل شده است. در طول ده روز جشنواره، کسبوکارها و سازمانهای مختلف در سراسر شهر میزبان این صبحانهها هستند و مردم را برای دورهمی گرد هم میآورند.
دهکده بومیان (Elbow River Camp): قلب تپنده میراث بومی
مشارکت اقوام اولیه کانادا از سال 1912 بخش حیاتی و جداییناپذیر استمپید بوده است. این همکاری تاریخی امروزه در «دهکده البو ریور» (Elbow River Camp) تجلی مییابد که در امتداد رودخانه البو، مکانی سنتی برای گردهمایی این اقوام، برپا میشود. این بخش که پیشتر «دهکده سرخپوستان» نام داشت، برای نشان دادن احترام و تکامل این رابطه طولانی، تغییر نام داد. این دهکده میزبان 26 تیپی (چادر سنتی) از پنج قوم پیمان 7 یعنی کاینای، پیکانی، سیکسیکا، تسوتینا و استونی ناکودا است. دهکده البو ریور فضایی زنده برای حفظ و نمایش فرهنگ این جوامع است و بازدیدکنندگان میتوانند از تیپیها دیدن کرده، شاهد نمایشهای رقص و طبلزنی باشند، غذاهای سنتی را امتحان کنند و آثار هنری اصیل بومی را خریداری نمایند.
شهربازی (Midway): هیجان، سرگرمی و طعمهای جسورانه
بخش شهربازی یا «میدوی» (Midway) یکی از پرطرفدارترین و پرانرژیترین بخشهای استمپید است که توسط شرکت «سرگرمیهای میدوی آمریکای شمالی» (N.A.M.E.) اداره میشود. این بخش مجموعهای وسیع از سرگرمیها را برای تمام سنین ارائه میدهد:
- وسایل بازی هیجانانگیز: برای علاقهمندان به آدرنالین، وسایلی مانند «Mach 3»، «Mega Drop» و «X-Drive» تجربهای نفسگیر را فراهم میکنند.
- جاذبههای خانوادگی: چرخوفلک غولپیکر «Superwheel» با ارتفاع 150 فوت، منظرهای پانوراما از محوطه جشنواره و کوههای اطراف را به نمایش میگذارد. ترن هوایی «Outlaw» نیز یکی دیگر از گزینههای محبوب خانوادگی است.
- سرزمین بزرگ سرگرمی (The Great FUNtier): این بخش به طور ویژه برای کودکان طراحی شده و شامل وسایل بازی و سرگرمیهای متناسب با سن آنها است.
- بازیهای مهارتی و ماجراجویی: علاوه بر وسایل سواری، میدوی پر از غرفههای بازیهای کارناوالی است که بازدیدکنندگان میتوانند مهارتهای خود را به چالش بکشند. جاذبههای جدیدتری مانند اتاق فرار با تم وسترن، دیوار صخرهنوردی و پینتبال نیز به این بخش اضافه شدهاند.
سنت غذاهای خلاقانه میدوی
کلگری استمپید به خاطر ارائه غذاهای خلاقانه و غیرمعمول شهرت جهانی دارد. این سنت ریشه در یک رقابت دوستانه و صدساله میان فروشندگان دارد که هر سال تلاش میکنند با ارائه طعمهای جدید و جسورانه، از یکدیگر پیشی بگیرند. هدف این است که «هر نوع سلیقهای با یک پیچ و تاب فراموشنشدنی استمپیدی، غافلگیر، شگفتزده و راضی شود».
- از کلاسیک تا عجیب: در حالی که خوراکیهای کلاسیک مانند مینی دونات (با بیش از 50 سال قدمت) و کورن داگ (محبوب از دهه 1940) همچنان پرطرفدار هستند، هر ساله لیستی از غذاهای جدید و عجیب معرفی میشود.
- نمونههایی از غذاهای عجیب: در سالهای مختلف غذاهایی مانند پیتزای عقرب، هاتداگ حشرات (جیرجیرک و کرم)، پوتین کرم موپانی، پیتزای خیارشور، چیزکیک پیچیده شده در بیکن و لیموناد با طعم سیر عرضه شده است. این نوآوریها که برای اشتراکگذاری در شبکههای اجتماعی نیز جذابیت دارند، به یکی از ویژگیهای مورد انتظار جشنواره تبدیل شدهاند.
«نشویل نورث» (Nashville North): قلب تپنده موسیقی کانتری
صحنه موسیقی «نشویل نورث» که به عنوان «چادر مهمانی اصلی استمپید» شناخته میشود، از زمان آغاز به کار خود در سال 1993 به یکی از اصلیترین قطبهای سرگرمی در این جشنواره تبدیل شده است.
- مرکز موسیقی کانتری: ورود به این بخش با بلیط ورودی پارک رایگان است و به مدت ده روز و ده شب، میزبان بهترین اجراهای زنده موسیقی کانتری است. این صحنه در طول جشنواره، کلگری را به پایتخت موسیقی کانتری کانادا تبدیل میکند.
- ترکیبی از هنرمندان: «نشویل نورث» میزبان ترکیبی از هنرمندان برجسته جهانی و ستارههای در حال ظهور موسیقی کانتری، از جمله استعدادهای محلی آلبرتا و کانادا است.
نمایش بزرگ شبانه (Grandstand Show)
هر شب پس از مسابقات ارابهرانی، یک نمایش بزرگ شامل موسیقی، رقص و آتشبازی تماشایی برگزار میشود که پایانی باشکوه برای هر روز از جشنواره است.
انتقادات و نگرانیهای مربوط به حقوق حیوانات
با وجود محبوبیت گسترده، جشنواره کلگری استمپید با انتقادات شدید و مداوم از سوی گروههای حامی حقوق حیوانات روبرو است. این گروهها معتقدند که رویدادهایی مانند رودیو و مسابقات ارابهرانی، حیوانات را در معرض استرس، بیرحمی ذاتی و خطر بالای جراحات شدید و مرگ قرار میدهند.
مسابقات ارابهرانی: "نیم مایل جهنمی"
این مسابقات یکی از مرگبارترین بخشهای جشنواره است. از سال 1986، بیش از 100 حیوان در این جشنواره جان خود را از دست دادهاند که بخش بزرگی از آن مربوط به همین مسابقات است. به عنوان نمونه، در سال 2019 شش اسب و در سال 2024 سه اسب در این مسابقات کشته شدند. سرعت بالا و نزدیکی ارابهها خطر حوادث فاجعهبار را افزایش میدهد.
مسابقات رودئو: آزار برای سرگرمی
رویدادهای رودئو مانند کشتی با گاو (Steer Wrestling) نیز به شدت مورد انتقاد قرار دارند. منتقدان معتقدند برای وادار کردن حیوانات به رفتارهای نمایشی، از ابزارهای دردناکی مانند مهمیزهای فلزی و تنگهای کمری استفاده میشود. مسابقه کشتی با گاو میتواند منجر به شکستگی گردن و ستون فقرات حیوان شود، همانطور که در سال 2024 یک گاو جوان در جریان همین مسابقه جان باخت.
مواضع و پاسخها
گروههایی مانند "عدالت برای حیوانات" خواستار پایان دادن به این رویدادهای پرخطر شدهاند. در مقابل، برگزارکنندگان استمپید بر اولویت رفاه حیوانات تأکید کرده و اقداماتی مانند همکاری با محققان دانشگاه کلگری و اصلاح قوانین را برای کاهش خطرات انجام دادهاند. با این حال، منتقدان این تلاشها را ناکافی میدانند.
اهمیت فرهنگی و اقتصادی
کلگری استمپید فراتر از یک جشنواره صرف است؛ این رویداد بخشی از هویت شهر کلگری و نمادی از روحیه اجتماعی و مهماننوازی مردم آن است. این جشنواره با تأثیر اقتصادی عظیم، یک موتور محرکه برای اقتصاد آلبرتا محسوب میشود.
- تأثیر اقتصادی: بر اساس تحلیلهای جدید، پیشبینی میشود این رویداد در سال 2025 حدود 721 میلیون دلار به اقتصاد استان آلبرتا و 664 میلیون دلار به اقتصاد شهر کلگری تزریق کند که افزایشی 33 درصدی نسبت به سال 2019 را نشان میدهد. این رویداد نه تنها در ده روز برگزاری، بلکه در تمام طول سال از طریق رویدادها و کنفرانسهایی که در پارک استمپید برگزار میشود، به اقتصاد محلی جان میبخشد.
- رونق گردشگری و کسبوکارها: بخش عمدهای از این درآمد ناشی از هزینهکردهای بازدیدکنندگان خارج از شهر در بخشهایی مانند هتلها، رستورانها، خدمات حملونقل و سایر جاذبههای گردشگری است. در سال 2025، پیشبینی میشود که این رویداد به تنهایی 389 میلیون دلار به اقتصاد آلبرتا تزریق کند.
- ایجاد اشتغال: استمپید با استخدام 1200 کارمند تماموقت، 3500 کارمند فصلی و با کمک بیش از 3000 داوطلب، فرصتهای شغلی قابل توجهی را فراهم میآورد. همچنین تخمین زده میشود که حدود 191 میلیون دلار دستمزد و حقوق به شهروندان کلگری پرداخت شود.
خلاصه
جشنواره کلگری استمپید یک رویداد فرهنگی، ورزشی و تفریحی 10 روزه است که هر سال در ماه ژوئیه در کلگری، کانادا برگزار میشود. این جشنواره که به «بزرگترین نمایش فضای باز روی زمین» معروف است، با ریشههایی در فرهنگ گاوچرانی، ترکیبی از مسابقات هیجانانگیز رودیو و ارابهرانی، رژه بزرگ، کنسرتهای موسیقی و نمایشگاههای کشاورزی را ارائه میدهد. تأسیس این رویداد در سال 1912 توسط «گای ویدیک» و با سرمایهگذاری حیاتی «چهار بزرگ» ممکن شد. استمپید با تأثیر اقتصادی عظیم (حدود 721 میلیون دلار برای آلبرتا)، بخش مهمی از هویت فرهنگی و اقتصادی کلگری است. این هویت در سنتهایی مانند «صبحانههای پنکیک» رایگان و جاذبههای متنوعی مانند «دهکده البو ریور» که میراث اقوام اولیه را به نمایش میگذارد، تجلی مییابد. بخشهای سرگرمی مدرن مانند شهربازی (Midway) با وسایل هیجانانگیز و سنت غذاهای خلاقانه و عجیب، و صحنه موسیقی «نشویل نورث» به عنوان قطب موسیقی کانتری، از دیگر جاذبههای اصلی آن هستند. با این حال، جشنواره به دلیل استفاده از حیوانات در رویدادهای پرخطری که منجر به جراحات و مرگ آنها میشود، با انتقادات شدید و مداوم از سوی گروههای حقوق حیوانات مواجه است. این موضوع، استمپید را به یک رویداد بحثبرانگیز تبدیل کرده است که در آن سنت و سرگرمی در مقابل نگرانیهای مربوط به رفاه حیوانات قرار میگیرد.